Thoát khỏi cái bóng của những vị thầy Trong một lá thư gửi đến Sigmund Freud năm 1912 (người thầy trong sự nghiệp, cũng là người cha thứ hai) của mình, Carl Jung từng trích dẫn một câu cách ngôn nổi tiếng của Nietzsche: "người ta trả ơn thầy mình thật tồi nếu như mãi chỉ là một học trò". Một năm sau lá thư đó, hai người chấm dứt mối quan hệ tri thức đã kéo dài trong suốt 7 năm. Freud vẫn tiếp tục để lại dấu ấn như một tượng đài phân tâm học. Còn Jung, sau một khoảng thời gian

Giá trị vô hình (và trường tồn) của việc đọc Giống với phần lớn mọi người, thời gian đầu, mình mua sách đọc chỉ đơn giản để học thêm. Mỗi cuốn sách như thể là một kho tàng kiến thức được nén lại, còn việc đọc sách là để mình giải mã và tiếp nhận những kiến thức đã được tác giả dày công ghi lại trong đó. Trong những năm gần đây, mình dần có một suy nghĩ khác về sách. Nếu như sách chỉ đơn thuần là phương tiện truyền đạt kiến thức, thì ngày nay có lẽ sẽ không thiếu những phương

Vài suy nghĩ đằng sau "nỗ lực ảo" Lý do khiến nhiều người thất bại khi xây dựng thói quen, theo đuổi mục tiêu... thật ra không phải là thiếu kỷ luật như chúng ta lầm tưởng. Vì thật ra thiếu kỷ luật chỉ là biểu hiện phần ngọn, của một vấn đề có gốc rễ sâu xa hơn rất nhiều. Để tôi giải thích rõ hơn một chút: Nếu như bạn để ý, chúng ta đôi khi có thể hành động rất mạnh mẽ mà không cần đến kỷ luật. Như khi bạn nhiệt tình giúp người thân khi họ gặp khó khăn. Khi bạn hoàn thành một

Có một kiểu người như thế này: Họ có thể dễ dàng cảm nhận được "năng lượng" của người khác. Có thể hiểu được góc nhìn của một ai đó, cảm thông với những cảm xúc của họ, và thậm chí có thể cho họ những lời khuyên thật sự có ích. Nếu như đây là bạn, thì mình tin bạn cũng sẽ hiểu được nghịch lý rằng: Đôi lúc chính bạn lại... không gọi tên được cảm xúc của mình. Bạn không hiểu tại sao mình lại có phản ứng như vậy. Không chắc chắn về điều mình thật sự muốn. Không biết mình cần phả

Sự hiểu biết quý giá nhất là sự hiểu biết về chính mình. Học về bản thân là một sự học mà sẽ chẳng có vị thầy nào dạy ta được. Ta chỉ có thể học lấy từ mình, qua việc quan sát bản thân và chiêm nghiệm lại từ những trải nghiệm đã sống. Những thói quen và kỹ năng này ta có thể học từ người khác, nhưng tri thức gì ta khám phá được từ nó sẽ chỉ là của riêng ta, chứ không thể là bản sao của bất kì vị thầy nào. Việc nhìn lại bản thân như vậy cực kì khó khăn vì nó xuất phát từ một s

Khi chia sẻ về Carl Jung, một dạng phản hồi mình nhận được khá nhiều là về việc so sánh giữa Jung và Đức Phật. Mình hiểu tại sao mọi người lại thường có sự liên hệ này, vì Phật giáo là một hệ thống tư tưởng có sức ảnh hưởng lớn mà mọi người thường dẫn về khi tiếp xúc với bất kì một hệ thống lý thuyết nào khác. Nhưng là một người hiểu về Jung và cũng đang học về triết học Phật giáo, mình thấy sự tương quan giữa Jung với Phật không giống như mọi người nghĩ, lại càng không như n

Tuân Tử có lời dạy nổi tiếng: "người chê ta mà chê phải là thầy ta". Vì những lời nhận xét khó nghe nhưng đúng sự thật sẽ nói lên những thiếu sót ở mình mà có thể chúng ta chưa nhận ra và sửa chữa. Nhưng tôi nghĩ, điều ngược lại cũng đúng: "người chê ta mà chê không phải cũng là thử thách của ta" (câu này tôi tự phóng tác, dựa theo tư duy của Tuân Tử). Dù có theo đuổi con đường nào, chọn cách sống nào... thì chúng ta ai cũng sẽ phải nhận những lời chê bai, công kích, tiêu cực

1. Yêu tổ quốc, yêu đồng bào 2. Học tập tốt, lao động tốt 3. Đoàn kết tốt, kỷ luật tốt 4. Giữ gìn vệ sinh thật tốt 5. Khiêm tốn, thật thà, dũng cảm Dạo gần đây, thi thoảng mình có suy nghĩ về 5 lời dạy này của chủ tịch Hồ Chí Minh (được trích dẫn trong lá thư Bác gửi thiếu niên, nhi đồng cả nước vào ngày kỷ niệm 20 năm thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong). Mình nhận ra, những điều này cũng vẫn là những bài học vô cùng giá trị, không phải chỉ là với thiếu niên nhi đồng, mà còn

"Khi bạn vì sự thỏa mãn mà làm một việc đáng xấu hổ, cảm giác thỏa mãn sẽ qua nhanh, nhưng cảm giác đáng xấu hổ sẽ còn lại mãi." Musonius Rufus, một trong những triết gia khắc kỷ thời kỳ đầu, đã từng chia sẻ lời dạy như vậy (trong những ghi chép của Aulus Gellius). Tôi nghĩ, thật đáng ngạc nhiên khi những con người đã sống từ hàng ngàn năm trước, nhưng bằng trí tuệ đạo đức của mình, đã nhận ra được những sự thật về bản chất của tâm trí và con người trước cả khi khoa học có th

Ở mức độ cơ bản nhất, các lý thuyết về tâm lý, phát triển bản thân thường dựa trên 1 trong 2 phương pháp trái ngược. Đó là top-down (từ trên xuống) và bottom-up (từ dưới lên). Hai phương pháp này tuy nghe rất giống nhau, nhưng chúng lại xuất phát từ hai tư tưởng, hai hệ thống nhân sinh quan rất khác nhau. Cụ thể như sau: Phương pháp top-down thường xuất phát từ bên trong, nghĩa là từ phạm trù về tinh thần, rồi từ đó mới dẫn tới sự thay đổi về hành vi. Nó thường là cốt lõi tri

Tư duy phản định mệnh (anti-fatalism) Hoặc, bạn có thể gọi nó là phản-số-phận cũng được. Nhìn chung, nó bắt nguồn từ khái niệm "anti-fatalism" trong tiếng Anh, với "fatalism" (thuyết tất định) mang ý nghĩa rằng cuộc đời của chúng ta vốn đã được quyết định trước bởi một kịch bản ngẫu nhiên nào đó nằm ngoài tầm hiểu biết hoặc tầm kiểm soát của chúng ta. Tuy nhiên, anti-fatalism (hay phản định mệnh) không phải là sự chống lại số phận, mà là một nhận thức rằng cuộc đời của chú

Nhiều người nghe đến chữ "tu" là sẽ nghĩ đến thứ gì vĩ mô lắm, như kiểu phải lên núi, vào rừng, thực hành mấy thứ triết học cao siêu. Nhưng thực chất, "tu" nó đơn giản hơn mọi người nghĩ. Chính xác hơn thì để thật sự "tu" không dễ, nhưng tôi nghĩ nếu hiểu đúng thì sẽ thấy nó chẳng phải thứ gì "trên trời" cả. Về bản chất, chữ "tu" nó có nghĩa là sửa sang, chỉnh đốn. Mọi người cứ hình dung tu nó chính là bắt nguồn từ tu sửa, tu bổ, tu dưỡng vậy. Nhìn chung, nó là sự sửa sang, s

Thành thực mà nói, mình tự thấy bản thân là một người rất giỏi trong việc... không đánh giá người khác. Hoặc chính xác hơn, luôn cố gắng để hạn chế việc áp đặt những tiêu chuẩn, giá trị, quan điểm của mình lên người khác. (Ở đây, mình nói đến "đánh giá" trên góc độ phê phán đạo đức, đánh giá đúng-sai, tốt-xấu một cách đầy chủ quan và thiên kiến, kiểu như: "làm như vậy là không được", "sống như vậy là không ổn", abcxyz...) Trên thực tế, "không đánh giá" là một thực hành đạo đứ

Bạn có thể rất thông minh, phản ứng nhanh, giải quyết vấn đề sắc bén. Nhưng nếu thiếu trí tuệ, bạn vẫn có thể… chọn sai vấn đề để giải quyết. Đây là một trong những bài học quan trọng nhất mà mình từng học được: phân biệt giữa trí thông minh và trí tuệ - Intelligence và Wisdom. Nghe thì giống nhau, nhưng trong trải nghiệm sống của mình, hai thứ ấy lại đứng ở hai tầng nhận thức hoàn toàn khác. Trí thông minh giúp bạn sắc bén, linh hoạt, xử lý nhanh những tình huống phức tạp. N

Có những lúc ngồi nhìn một cái cây, mình tự hỏi: vì sao nó chẳng cần đến trí thông minh, nhưng vẫn âm thầm vươn lên, phát triển với sức...

Khi tìm hiểu về triết học, hoặc suy tư về những điều thuộc về bản chất, không thể tránh được việc chúng ta khám phá trở lại những kết...

Trong tiếng Anh có một khái niệm từng khiến tôi rất ấn tượng, gọi là "sonder". "Sonder" mang ý nghĩa nói đến sự mê hoặc đến choáng ngợp,...

Thật lạ khi ngày đầu tiên được thấy ánh sáng cuộc đời, chúng ta lại chẳng có chút ký ức gì về nó. Nhưng đó lại là một dấu ấn thật đáng...

"Con người, loài sinh vật dũng cảm nhất, cũng là giống loài đã quen thuộc nhất với đau khổ, không trốn chạy khỏi những khổ đau như vậy....

Tôi từng được hỏi câu này khi làm speaker trong một buổi workshop cách đây mấy tháng. Dường như mọi người tò mò với tên gọi này, nên tôi...